Cite / Alıntıla
Sabır Taştan, N. (2020). Örgüt Psikolojisini Etkileyen Faktörler (Kavramsal İnceleme). Içinde F. Battal (Ed.), ÖRGÜTSEL DAVRANIŞ ALANINDA GÜNCEL KAVRAMLAR I (ss. 121–136). Eğitim Yayınevi.
Kitap bölümü, “ispiyonculuk”, “gammazlık”, “jurnalleme”, “ajanlık”, “muhbirlik” gibi birçok olumsuz anlamlı kelime ile ilişkilendirilmeye ve çağrıştırılmaya çalışılan Whistleblowing davranışının dünyadan ve Türkiye’den örneklerle son yasal düzenlemeler çerçevesinde kapsamlı bir analizini sunmaktadır. İnceleme; Whistleblowing Kavramı, Whistleblowingin Boyutsal Sınıflandırması, Whistleblowingi Etkileyen Faktörler, Whistleblowing Sürecinin Aşamaları, Dünyadan ve Türkiye’den Whistleblowing Vakaları, Whistleblowing ve Etik, Whistleblowing İle İlgili Yasal Düzenlemeler bölümlerini içermektedir. Sonuç kısmında ise, Türk Yönetim literatüründe Whistleblowing kavramının Türkçe karşılığı olarak “Etik Bildirim” teriminin kullanılması önerilmektedir.
Bu kitap bölümünde Sürdürülebilirlik Yönetim Sistemleri (SYS), kuruluşların çevresel, sosyal ve ekonomik boyutları stratejik süreçlerine entegre etmelerini sağlayan kritik yönetim çerçeveleri olarak ele alınmaktadır. SYS, yalnızca yasal uyumun sağlanmasına değil, aynı zamanda kurumsal itibarın güçlendirilmesine, paydaş güveninin artırılmasına ve uzun vadeli rekabet avantajının elde edilmesine katkıda bulunmaktadır. Çalışmada SYS’nin önemi; uyumluluk, operasyonel verimlilik, risk yönetimi…
Kitap bölümü, dış kaynak kullanımını işletmelerin bazı faaliyetlerini, süreçlerini veya hizmetlerini uzman dış tedarikçilere devretmesi olarak ele almaktadır. Temel amaç; maliyetleri azaltmak, uzmanlığa erişmek, esnekliği artırmak ve işletmenin kendi temel yetkinliklerine odaklanmasını sağlamaktır. Bununla birlikte dış kaynak kullanımı yalnızca maliyet odaklı bir karar değil; faaliyetlerin stratejik önemi, işletmenin göreli yetenek düzeyi, tedarikçiye bağımlılık ve rekabet avantajı üzerindeki etkiler birlikte değerlendirilmelidir.
Bölümde dış kaynak kullanım türleri, yerel ve uluslararası tedarik seçenekleri ile Quinn–Hilmer, Venkatesan, Olsen–Ellram ve McIvor gibi karar modelleri açıklanmaktadır. Karar sürecinde önce faaliyetin işletme için kritik olup olmadığı, ardından işletmenin bu faaliyetteki yeterliliği ve uygun tedarikçi seçenekleri analiz edilmelidir. Dış kaynak kullanımı maliyet, hız, uzmanlık ve odaklanma avantajları sağlayabilir; ancak kontrol kaybı, bilgi sızıntısı, tedarikçiye aşırı bağımlılık, kalite sorunları ve temel yeteneklerin zayıflaması gibi riskler de taşır. Sonuç olarak başarılı bir dış kaynak kullanımı için kararın işletme stratejisiyle uyumlu olması, performansın sürekli ölçülmesi ve tedarikçi ilişkisinin etkin biçimde yönetilmesi gerekir.
Son 20-30 yılda, toplumun diğer birçok alanında olduğu gibi sporda da bir küreselleşme sürecinden geçilmiştir. Küreselleşme, bir mega trend olarak ekonomik ve kültürel açıdan toplumlara hükmeden, bilime ve evrensel insan haklarına dayalı rasyonalist bir dünya kültürünün yayılması olarak kabul edilmektedir. Genel olarak sporda ve özel olarak “dünyanın önde gelen oyunu” olan futbolda küreselleşmenin etkisinin görülmesi ise özellikle teknolojinin ve dijital ortamların gelişmesiyle birlikte oldukça ileri bir seviyeye ulaşmıştır. Çalışmada, bu ilerlemeye paralel olarak futbolun küresel yönleri ve mikro düzeyde Türk futbolu, Dünya Toplumu Teorisi çerçevesinde ele alınmaktadır.
Yönetim ve Organizasyon araştırmalarının en önemli analiz yöntemlerinden birisi olan Yapısal Eşitlik Modeline yeni bir bakış açısı getiren Kısmi En Küçük Kareler Yapısal Eşitlik Modeli (PLS-SEM) ölçüm ve yapısal teorisi hakkında temel bilgi sağlayan bu kitap, derinlemesine hiçbir istatistik bilgisine gerek duyulmadan PLS-SEM yönteminin nasıl uygulanacağını, PLS-SEM kullanarak yol modellerinin nasıl belirleneceğini ve tahmin edileceğini ve PLS-SEM analiz sonuçlarının nasıl değerlendirileceğini ele alan kavramsal bir çerçeve ortaya koymaktadır. Bu kavramsal çerçeve ise PLS-SEM analizlerinde en çok tercih edilen yazılım olan SmartPLS 3 kullanılarak Yönetim ve Organizasyon alanında örnek bir uygulamanın analizi ile desteklenmektedir.
Çalışmada, stratejik insan kaynakları yönetiminin örgütsel performans üzerindeki etkilerini ele alan Türkiye kaynaklı 31 tez ve 14 makale olmak üzere toplamda 45 araştırma bir nitel araştırma yöntemi olan betimsel içerik analiz yöntemi ile incelenmiştir. Çalışma kapsamında makaleler için DergiPark ve TRDizin bilimsel veri tabanları, tezler için ise YÖK Tez Merkezi portalında bulunan yayınlar ele alınmıştır. Araştırmaya dâhil edilen tez ve makaleler altı bölümden oluşan bir çalışma sınıflandırma formuna işlenerek toplanmıştır. Bulguların raporlaştırılmasında grafiklerden ve yüzde ve frekans tablolarından yararlanılarak bulgular betimsel olarak yorumlanmıştır. Araştırma sonuçları, alanda yapılan çalışmaların tamamına yakınında nicel araştırma yöntemlerinin kullanıldığını, geriye kalan az bir kısmında ise karma yöntemlerin tercih edildiğini ve hiçbir araştırmanın nitel yöntemlerden yararlanmadığını göstermektedir. Bir diğer önemli bulgu ise insan kaynakları yönetiminin örgütsel performans üzerindeki etkisinin incelendiği çalışmalarda, İKY’nin örgütsel davranış konuları başta olmak üzere birçok konu ile ilişkili olduğunun görülmesidir.